Ağ gecikmesi (latency) neden olur? Ping sürelerini düşürmek, paket kaybını önlemek ve ağ performansını optimize etmek için en etkili teknik yöntemleri keşfedin.
Ağ gecikmesi, veri paketlerinin bir yerden başka bir yere erişmesi için geçen zamanı açıklar ve bilhassa gerçek zamanlı işlemlerde ağ performansı üzerinde direk etki oluşturur. İnternet bağlantı hızının iyi olması, düşük gecikme olacağı manasına gelmemektedir. Bu sebep ile ağ gecikmesi, yalnızca hız odağında değil; altyapı, donanım ve yapılandırma temelinde değerlendirme gerçekleştirilmesi gerekir.
Bu yazıda, ağ gecikmesini azaltmak için teknik ve uygulanabilir işlemler, kurumsal ve kişisel ağ formları göz önünde bulundurularak değerlendirilmektedir.
Ağ gecikmesi, bir veri paketinin kaynaktan hedefe ulaştırılması ve geri dönüş süresinin tamamıdır. Ölçüm biri olarak milisaniye kullanılmaktadır ve düşük değerler daha hızlı tepki süresi manasına gelmektedir.
Genel değerlendirme aralıkları şu biçimde açıklanabilir:
1–20 ms: Çok iyi
20–50 ms: İyi
50–100 ms: Orta
100 ms üzeri: Yüksek gecikme
Bilhassa çevrimiçi oyunlar, VoIP mekanizmaları, canlı yayınlar ve uzaktan erişim çözümleri düşük ağ gecikmesini mecbur kılar.
Ağ performansı değerlendirmesi yapılırken sıklıkla karışıklık olan iki kavram yer almaktadır:
Bant genişliği (Mbps): Birim zamanda transfer edilen veri oranı
Latency (ms): Verinin hedef noktaya erişme süresi
Yüksek bant genişliği barındıran bir bağlantıda, yönlendirme ya da donanım sebebiyle meydana gelen problemler mevcutsa gecikme fazla olabilir. Bu sebep ile ağ gecikmesi optimizasyonu, hızdan ayrı bir şekilde değerlendirilmelidir.
Ağ gecikmesinin artış göstermesine sebep olan başlıca etkenler şu şekildedir:
Kablosuz bağlantıların yoğun bir şekilde kullanılması
Modem ya da router donanımının yetersiz olması
Aynı ağda fazla sayıda aktif olan aygıt mevcut olması
Geri planda hareket halinde olan uygulamalar
Hatalı DNS ya da ağ yapılandırmaları
İnternet sağlayıcısı yönlendirme problemleri
Fiziki altyapı uzaklığı ve bağlantı türü
Bu etkenlerden her biri, gecikme süresi üzerinde direk etki oluşturabilir.
Kablolu Bağlantı Kullanımı
Kablosuz bağlantılar, çevresel parazitler ve sinyal güçsüzlüğü sebebi ile gecikme durumuna daha açık haldedir. Önemli işlemlerde ethernet kablosuyla direk bağlantı, ağ gecikmesi değerlerini mühim seviyede azaltır.
Modem ve Router Donanımının Güncel Olması
Güncel olmayan modem ve router aygıtları:
Yüksek paket gecikmesine
Bufferbloat problemlerine
Yeterli olmayan işlemci gücüne
Neden olabilir. Quality of Service destekli, güncel donanımlar gecikme yönetiminde daha yüksek başarıya sahiptir.
QoS (Quality of Service) Yapılandırması
Quality of Service ayarları ile:
Oyun, VoIP ve görüntülü görüşme trafiğine öncelik verilebilir.
Geri plandaki büyük çaplı indirme uygulamalarının gecikmeye sebep olmasına engel olunabilir.
Doğru bir şekilde yapılandırma yapılmış Quality of Service, bilhassa fazla kullanıcının olduğu ağlarda ağ gecikmesi kontrolü gerçekleştirir.
DNS Optimizasyonu
Varsayılan DNS sunucuları yerine:
Daha çabuk cevap veren
Konum bakımından yakın
DNS servislerinin tercih edilmesi, bilhassa ilk bağlantı sürelerinde gecikmeyi düşürebilir.
Ağ Üstündeki Yükün Kontrol Altına Alınması
Aynı zaman diliminde hareket halinde olan:
Bulut yedeklemeleri
Video akış servisleri
Büyük çaplı veri iletileri
Ağ gecikmesinde artış yaşanmasına neden olabilir. Önemli kullanım zamanlarında bu trafiğin kısıtlaması tavsiye edilir.
Altyapı ve Bağlantı Çeşidinin Değerlendirilmesi
Fiber optik bağlantı altyapısı, bakır tabanlı bağlantı çeşitlerine oranla:
Daha az gecikme
Daha stabil bağlantı seviyeleri
sağlamaktadır. Mümkün olan koşullarda fiber optik bağlantıdan yana tercih yapılmalıdır.
Ağ gecikmesi, sadece hız testi neticeleri ile değerlendirmesi mümkün olan bir performans metriği değildir. Donanım kalitesi, bağlantı çeşidi, yapılandırma ayarları ve ağ üstündeki yük, ağ gecikmesi seviyeleri üzerinde direk etki oluşturur. İdeal optimizasyon aşamaları ile gecikme süresi mühim oranda azaltılabilir ve daha stabil bir bağlantı elde edilebilir.
Kurumsal ve kişisel ağlarda sürdürülebilir bir performans elde etmek için ağ gecikmesi yönetimi, periyodik olarak değerlendirilmesi gerekli olan bir husustur.
