Sunucularınızın ömrünü uzatın. Kabinet içi soğutma ve fan sistemlerinin önemi, verimlilik artırma yöntemleri ve cihaz sağlığı için kritik ipuçları bu rehberde. Hemen inceleyin.
Sunucu odaları, veri merkezleri ve ağ dolaplarının ortak bir sorunu vardır: ısı. Çoğunlukla sistem yöneticileri donanım tercihine, kablolamaya ya da güvenlik yönüne ağırlık verirken ufak gibi gelen ancak esasında önemli bir ayrıntı dikkatten kaçabilir. Bu da kabinet içerisindeki hava sirkülasyonu. Zira bir kabinetin içerisinde biriken sıcaklık yalnızca performansın azalmasına yol açmak ile kalmaz, zaman ile aygıtların ömrünü de bütün oranda azaltır. İşte bu aşamada kabinet içi soğutma ve fan mekanizmaları ortama giriş yapar.
Çağdaş BT altyapılarında kabinet içi hava sirkülasyonu artık bir lüks değil, mecburiyettir. Bilhassa Router, switch, sunucu, firewall ve UPS aygıtlarının aynı kabinet içinde hareket ettiği mekanlarda fan konumu ve soğutma tasarımı gerçekleştirilmediği zaman sistem stabilitesi risk altında olabilir. Peki kabinet için soğutma neden bu denli önemli?
Bir ağ kabineti içerisine konumlandırılan aygıtlar devamlı hareket eder. Bu aygıtların tümü elektrik enerjisini kullanırken doğal bir şekilde ısı açığa çıkarır. Şayet kabinet içerisinde bu sıcak havanın tahliyesini yapacak bir kabinet fan mekanizması yer almıyor ise sıcaklık hızlı bir şekilde artar.
Çok yüksek sıcaklığın meydana getirebileceği bazı önemli sorunlar şu şekildedir:
Switch ve router performansında azalma
Sunucu donmaları ve sistem hataları
UPS ve güç materyallerinin ömrünün azalması
Hard disk ve SSD sorunları
Network aygıtlarında beklenmedik tekrardan başlatmalar
Bilhassa kapalı kabinet mekanizmaları içinde hava sirkülasyonu kısıtlıdır. Bu sebepten kabinet içerisine konumlandırılan aygıtların meydana getirdiği sıcak havanın dışarı atılması gerekir. İşte bu aşamada ortama kabinet fan modülleri giriş yapar.
Kabinet fanları temelde kabinet içindeki sıcak havayı dışarı çıkararak yerine daha soğuk hava alınmasına yardımcı olur. Bu uygulama ile aygıtların yer aldığı mekan ısısı dengede olur.
Çoğunlukla rack kabinet fan sistemleri şöyle hareket eder:
Kabinetin üst bölümüne ya da yan paneline fan modülü konumlandırılır
Fanlar sıcak havayı kabinet dışarısına yönlendirir
Alt ya da ön bölümden yeni hava girişine müsaade edilir
Kabinet içerisinde devamlı bir hava akışı meydana gelir
Bu hava sirkülasyonu ile bilhassa yoğun çalışan aygıtların yer aldığı kabinetlerde ısı birikimine engel olunmuş olunur.
Yaşadığımız dönemde pek çok veri merkezi ve sistem odasında termostat kontrollü kabinet fanlarına yer verilmektedir. Bu fanlar ısı belli bir düzeye eriştiği zaman otomatik bir şekilde devreye girer ve enerjiden tasarruf sunar.
BT ekipmanları üreten firmalar aygıtların çalışması için belli bir ısı aralığı tavsiye eder. Birçok ağ aygıtı için uygun çalışma ısısı çoğunlukla 18 ve 27 derece arasındadır.
Kabinet içinde ısı bu düzeylerin üstüne çıktığı zaman şu sorunlar meydana gelebilir:
Elektronik bileşenler daha hızlı yıpranır.
Yüksek sıcaklık devre kartlarının ve işlemcilerin ömrünün azalmasına neden olur.
Network performansı azalabilir.
Çok fazla ısınan switch ya da router aygıtları paket kaybı ve gecikme problemlerine neden olabilir.
Sunucu sistemlerinde stabilite kaybı meydana gelebilir.
Sunucular çok fazla ısınma halinde kendini muhafaza etmek için performansı azaltabilir ya da kapanabilir.
Disk arızaları fazlalaşabilir.
HDD ve SSD diskler yüksek ısı seviyelerinde daha çabuk arızalanır.
Bu sebep ile kabinet içi ısı kontrolü, profesyonel BT altyapılarının olmazsa olmaz bir bölümüdür.
Her kabinet aynı tehlike düzeyine sahip değildir. Fakat bazı alanlarda rack kabinet fan kullanımı neredeyse mecburi duruma gelir.
Bilhassa şu mekanlarda kabinet içi soğutma bütün öneme sahiptir:
Sunucu odaları
Veri merkezleri
Network sistem odaları
Ofislerde yer alan ağ kabinetleri
Kamera kayıt sistemleri kabinetleri
Endüstriyel otomasyon kabinetleri
Mesela bir iş yerine yer verilen NVR kayıt aygıtı, PoE switch ve modem aynı kabinet içerisinde çalışıyor ise bu aygıtların meydana getirdiği ısı kısa zamanda ciddi düzeylere erişebilir. Bu gibi durumlarda kabinet fanı yer verilmediği zaman aygıtların ömrünü ciddi düzeyde azalabilir.
Doğru fan sistemi tercih etmek yalnızca fan takmak manasına gelmez. Fanın kapasitesi, konumu ve hava sirkülasyonu planı da en az fan kadar mühimdir.
Kabinet fanı tercih ederken su kriterler göz önünde bulundurulmalıdır:
Fan çapı ve hava debisi
Fan ne derece güçlü hava çekerse kabinet içerisindeki sıcak hava o derece çabuk dışarı atılır.
Fan modül sayısı
Yoğun aygıt yer alan kabinetlerde tek fan yeterli gelmeyebilir.
Termostat kontrolü
Otomatik çalışan fan sistemleri enerjiden tasarruf etmeye yardımcı olur.
Gürültü düzeyi
İş yeri ortamlarında sessiz hareket eden fanlar seçilmelidir.
Rack uyumluluğu
Fan modülünün 19 inch rack kabinetle uyum içerisinde olması gerekir.
Ayrıyeten kabinet içerisinde kablo düzeni de hava akışı üzerinde direk etki eder. Düzensiz kablolar hava akışına engel olabilir.
Profesyonel sistem alanlarında sadece fan tercih etmek yeterli olmamaktadır. Aynı vakitte doğru hava sirkülasyonu planı yapılmalıdır.
En uygun tekniklerden biri soğuk hava ve sıcak hava ayrımı ilkesidir.
Bu ilkeye göre:
Soğuk hava kabinetin ön bölümünden içeri giriş yapar
Aygıtlardan geçtiği esnada ısınır
Üst ya da arka bölümden fan yardımıyla uzaklaştırılır
Böylece kabinet içinde dengeli bir hava akışı sağlanmış olur.
Ayriyeten bazı gelişmiş kabinetlerde kabinet ısı sensörlerine yer vererek mekan sıcaklığı devamlı izlenebilir.
BT altyapıları çoğunlukla donanım gücü, internet hızı ya da güvenlik sistemleri üstünden değerlendirilir. Fakat altyapının sahiden sağlıklı hareket edebilmesi için ufak görünen ancak önemli olan ayrıntılara da dikkat etmek gerekir.
Kabinet içi soğutma sistemleri tam anlamı ile bu şekil bir ayrıntıdır. Zira doğru planlama yapılmış bir kabinet fan sistemi;
Aygıtların daha stabil çalışmasına yardımcı olur
Arıza tehlikesini düşürür
Bakım giderlerini azaltır
Sistem kesintilerine engel olur.
Özetle iyi tasarlanmış bir kabinet soğutma sistemi, görünmeyen ancak bütün altyapının doğru bir şekilde çalışmasına yardımcı olan mühim bir faktördür.
